---

BÖLÜM 1: Lastigin okunmasi

---

Bir lastigin kenarinda (veya yanaginda) bulunan bilgileri okuyarak, o lastik hakkindaki tüm temel bilgileri edinebilirsiniz.

Lastik Kesit


Lastik Tipi:
Lastigin dogru kullanimini tanimlar. P harfi, bunun bir binek otomobili lastigi, LT harfleri ise kamyonet/minibüs lastigi oldugu anlamina gelir.

Lastik Genisligi:
Lastik genisligi, iki yanak arasindaki mesafenin milimetre cinsinden ölçülmesiyle elde edilir. Bu lastik, 215 milimetre genisligindedir.

Kesit Genislik Orani:
Lastigin kesit yüksekliginin, lastik genisligine oranidir. 65 rakami, yüksekligin, lastik genisliginin %65'ine esit oldugu anlamina gelir.

Lastik Yapisi:
Bu, lastigin nasil bir araya geldigini açiklar. "R", gövdenin kat kordonlari anlamina gelen radyal kelimesi yerine kullanilir. Bu kordonlar, lastik boyunca, iki damak arasinda radyal bir sekilde (merkezden her yönde dogru) uzanan ve lastigin gövdesini olusturan kumas katmanlaridir. "B", lastigin konvansiyonel bir yapiya sahip oldugu, yani, gövdedeki kat kordonlarinin lastik boyunca iki damak arasinda çapraz olarak uzandigi ve katlarin, birbirlerini desteklemeleri için farkli yönlerde yerlestirilmis oldugu anlamina gelir.

Jant Çapi:
Jantin bir uçtan bir uca genisligi anlamina gelir. Bu jantin çapi, 15 inçtir.

Yük Endeksi:
Bir lastigin, dogru bir sekilde sisirilmis durumdayken tasiyabilecegi azami yükü gösterir. Söz konusu azami yük, lastik yanaginin baska bir kisminda libre ve kilogram olarak da belirtilmistir.

Hiz Limiti:
Bir lastigin azami hizmet hizini gösterir. H, lastigin azami hizmet hizinin saatte 210 kilometre oldugu anlamina gelir. Lütfen bu siniflandirmanin yalnizca lastigin hiz kapasitesiyle ilgili oldugunu, yasal olarak belirlenen hiz sinirlarinin asilmasi için tavsiye EDILMEDIGINI unutmayiniz ve aracinizi kullanirken hiz sinirlarini asmamaya özen gösteriniz.

DOT Güvenlik Kodu:
Lastigin, ABD Ulastirma Bakanligi (DOT) tarafindan belirlenen güvenlik standartlarinin tamamina uygun oldugu anlamina gelir. Bunun hemen yaninda bir lastik tanimi veya seri numarasi, yani en fazla 12 hanelik bir rakam ve harf karmasi bulunmaktadir.

UTQG Oranlari:
ABD Ulastirma Bakanligi tarafindan gelistirilmis bir kalite siniflandirma sistemi olan Standart Lastik Kalite Siniflari anlamina gelir. UTQG hakkinda daha fazla bilgi edinmek için ‘Lastik Siniflari' bölümüne bakiniz.

---

BÖLÜM 2: Lastigin Yapımı

---

Bir lastigin yapilmasi

Karisimdan, tetkike

Karisim
Renklendiriciler, kimyasal maddeler ve 30 adede kadar çikan farkli kauçuk türünü de içeren hammaddeler, çok yüksek isi ve basinçli kosullarda çalisan ve Banbury makinesi olarak adlandirilan dev mikserlerde karistirilirlar. Bunlar, birçok maddeyi karistirarak, defalarca ögütülecek olan siyah, sakizimsi bir bilesime dönüstürürler.

Ezme
Sogutulan kauçuk, islenip dilimlere ayrildiktan sonra ezicilere aktarilir. Bu ezicilerde hazirlanan farkli hamur bilesimleri, makinelerde seritlere ayrilarak lastik yanagi, sirti veya diger parçalari halini alir. Bunun yanisira, diger bir kauçuk türü, lastigin gövdesini olusturacak olan kumasi kaplar. Kullanilan kumas türü çesitlidir: polyester, suni ipek veya naylon.

Damak
Kasnak seklindeki diger bir parça da, damaktir. Damak, araç tekerleginin jantina takilacaktir.

Kat
Daha sonra iki tabaka halindeki kumas kat, yani teller gelir. Ardindan bir çift chafer seridi eklenir. Bu sekilde adlandirilmalarinin nedeni, araca monte edildiklerinde, tekerlek jantindan gelen sürtünmeden dolayi asinmaya dirençli olmalaridir.

Sirt
Delinmelere karsi direnç gösteren ve lastik sirtina yol tutusu veren çelik kusaklari eklenir. Sirt, bir lastigin en son yapilan kismidir. Otomatik merdaneler, tüm parçalari birbirine iyice presledikten sonra, yesil lastik olarak adlandirilan lastik, pisirme ve muayeneye hazir hale gelmis olur.

Pisirme
Pisirme presi, lastigin son seklini ve sirt desenini verir. Sicak kaliplar, lastigi sekillendirip, vulkanize eder (kükürtle sertlestirir). Bu kaliplar, imalatçinin sirt deseni ve yanak isaretleri ve yasalarin gerektirdigi isaretleri içerir. Lastikler, ebatlarina bagli olarak 12 ila 25 dakika arasinda degisen bir süre boyunca 300 derecede pisirilir.

Tetkik
Eger lastikte bir sorun varsa – hatta lastikte bir sorun varmis gibi bile görünüyorsa, (en hafif leke bile olabilir) – bu lastik reddedilir. Bazi kusurlar, bir kontrol memurunun egitimli gözleri veya elleriyle tespit edilirken, digerleri özel makineler tarafindan tespit edilir. Bu muayeneler, yüzeyle sinirli kalmaz. Bazi lastikler, gizli zayif noktalari veya iç kisimlarindaki kusurlari belirlemek amaciyla üretim bandindan çekilip, X-isinlarindan geçirilir. Buna ek olarak, kalite kontrol mühendisleri, rastgele seçilen lastikleri düzenli olarak kesip, bunlarin performans, kullanim veya güvenligi olumsuz yönde etkileyen yapilarini tüm ayrintilariyla incelerler.

---

BÖLÜM 3: Lastik Hız & Yük İndeksleri

---

Load Index and Speed Rating

Yük Endeksi ve Hiz Sembolleri Yük endeksi ve hiz sembolleri lastigin her iki yanaginda gösterilir. Hiz endeksi, bir lastigin maksimum hizmet hizidir. Burada hiz göstergelerini ve bunlara karsilik gelen hizlari bulabilirsiniz. Yanaginda gösterge bulunmayan radial lastikler saatte 110 kilometreye kadar hiz yapabilirler. Bias katli lastikler saatte 100 kilometreye kadar çikabilirler. Kaplanmis lastikler, üzerlerinde aksi belirtilmedikçe saatte maksimum 110 kilometreye kadar kullanilabilirler. özel agir kosullara yönelik üretilmis özel amaçli lastiklerin yanaklarinda ilgili hiz limitleri bulunmalidir. M&S (kis) lastikleri, aracin normal kosullarda kullandigi lastiklerin hiz limitinden daha düsük hiz limitine sahip olmalidirlar. Bazi ülklerde, sürücünün görebilecegi bir yere lastigin maksimum hiz limitini gösteren bir çikartma yapistirilmasi zorunludur. Bu lastikler takili oldugunda, bu hiz asilmamalidir. Bu hiz gösterge sistemi tüm lastik üreticileri için aynidir.

Hiz sembolü, bir lastigin yük indeksi ile belirtilen azami yükte yapabilecegi maksimum hizi ifade eden bir kodlamadir. Hiz sembolleri tablosunda ise harflerin belirttigi maksimum hizlar verilmistir. Hiz kategorisi ise ölçü tanimlamasi içinde gösterilen, lastigin 240 km/saat üstü hizlarda kullanilabilecegini ifade eden kodlamadir.

185 / 60 R 14 82 V

255 / 40 ZR 17 (94)

---

BÖLÜM 4: Lastik Taban Ömrü

---

Kaynak: www.goodyear.com.tr, www.pirelli.com.tr


SİTE YÖNETİMİ